Σάββατο, 10 Μαρτίου 2012

Από τον "Ανεμόμυλο" στο "Όλη η Ελλάδα μια ατέλειωτη μπαταρία"

 [Φωτ. από το Νέα Κρήτη]

[παραδοσιακός Ανεμόμυλος]

Έξι νέες μεγάλες επενδύσεις ύψους 5,6 δισ ευρώ, εκ των οποίων οι 3 στην Κρήτη,  προωθούνται από την κυβέρνηση με διαδικασίες Fast Track, σύμφωνα με όσα αποφάσισε η Διυπουργική Επιτροπή Στρατηγικών Επενδύσεων. (περισσότερα ΕΔΩ)
Η Κρήτη γίνεται από παραγωγός προϊόντων και τουριστικός προορισμός "Μπαταρία" με την εγκατάσταση τριών μεγάλων Βιομηχανικών Μονάδων ΑΠΕ (Περισσότερα ΕΔΩ)
Και όλα αυτά, με τη διαδικασία Fast Track, δηλαδή με ταχύτητα, αδιαφάνεια, χωρίς σοβαρές Στρατηγικές Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων.

Η  αναθεώρηση μάλιστα του "Ειδικού πλαισίου χωροταξικού σχεδιασμού και Αειφόρου ανάπτυξης για τον τουρισμό - (ΕΠΧΣΑΑΤ)" (ΦΕΚ 1138/Β/2009), που υπογράφηκε, μόλις  πριν από τρία χρόνια  και που προβλεπόταν να έχει ισχύ 15 χρόνια, πρέπει να μας κάνει ιδιαίτερα προσεκτικούς γιατί όπως λέει και ο λαός μας "Κάποιο λάκκο έχει η φάβα". Η αναθεώρηση του ισχύοντος ΕΠΧΣΑΑΤ, που δεν είναι ότι το καλύτερο (έχει γίνει προσφυγή στο ΣτΕ), και μάλιστα γρήγορα γρήγορα (μόλις 10 μέρες έχουν προβλεφθεί για διαβούλευση) από μια κυβέρνηση ειδικού σκοπού, ένα μήνα πριν την παραίτησή της και τη διεξαγωγή εκλογών, μάλλον γίνεται για να εξυπηρετήσει συγκεκριμένα οικονομικά και πολιτικά συμφέροντα. Κατά τη γνώμη μας η παρούσα κυβέρνηση δεν έχει το δικαίωμα να προχωρήσει στην αναθεώρηση του "Ειδικού χωροταξικού για τον τουρισμό" στο "παρά πέντε" όταν μάλιστα δεν προώθησε το Νέο Ρυθμιστικό Σχέδιο Αθήνας Αττικής 2021 που είχε όλη την άνεση χρόνου να το κάνει (ΕΔΩ)
-----------
Εμείς υιοθετούμε το  βασικό σκεπτικό και τις προτάσεις που κατέθεσε το Παγκρήτιο Δίκτυο Αγώνα κατά των Βιομηχανικών ΑΠΕ (ΕΔΩ), στο διήμερο ανοικτής συζήτησης "Υπόθεση του Μετώπου, Υπόθεση του Λαού" που οργάνωσαν οι «Πολίτες κατά του χρέους», 3-4 Μαρτίου, στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου στο Ηράκλειο Κρήτης. Οι προτάσεις αυτές, αν και αναφέρονται στην Κρήτη, έχουν ισχύ για όλη την Ελλάδα.

ΠΑΓΚΡΗΤΙΟ ΔΙΚΤΥΟ ΑΓΩΝΑ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΠΕ 

ΟΥΤΕ ΠΑΡΑΓΩΓΟΣ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ, ΟΥΤΕ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΣ
ΤΩΡΑ ΘΕΛΟΥΝ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ!
Με πρόσχημα την κλιματική αλλαγή και με τα χαρακτηριστικά του πρότυπου ανάπτυξης που αναγνωρίζουν οι αγορές, σχεδιάστηκε η «πράσινη ανάπτυξη» και ειδικότερα η ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Πρόκειται για μια ανάπτυξη που αναπτύσσει ανισότητες, συγκεντρώνει την οικονομία και την εξουσία σε λίγα χέρια και καταστρέφει την κοινωνία και το περιβάλλον.
Η «ανάπτυξη» των Α.Π.Ε. αναπαράγει το πρότυπο των συμβατικών μορφών ενέργειας, συγκεντρώνοντας το μονοπωλιακό έλεγχο της παραγωγής σε πολύ λίγες εταιρίες, που σε μεγάλο βαθμό είναι οι ίδιες που ελέγχουν και τις συμβατικές μορφές ενέργειας. Ο νέος γεωπολιτικός χάρτης κατανομής των διάφορων μορφών Α.Π.Ε. σχεδιάστηκε με μοναδικό κριτήριο τη μέγιστη απόδοση. Έτσι, στην κατανομή αυτή η Ελλάδα και η Κρήτη βρέθηκαν στο μάτι του κυκλώνα αφού και φυσάει πολύ και υπάρχει πολύ μεγάλη ηλιοφάνεια.
Οι σχεδιασμοί για την ενέργεια έχουν ως αφετηρία την πολιτική για την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας (1995), υλοποιούνται στη χώρα μας με μια σειρά από αντισυνταγματικά νομοθετήματα που παραβιάζουν και ευρωπαϊκές και διεθνείς συμβάσεις (αειφορία, περιβάλλον, βιοποικιλότητα, ερημοποίηση, τοπίο, ακόμα και ανθρώπινα δικαιώματα) και αποδεικνύουν την απέραντη υποκρισία που επικρατεί και την τεράστια αντίφαση ανάμεσα σε όσα λέγονται και όσα τελικά υλοποιούνται.
Εδώ και πάνω από μια δεκαετία «απλοποιούνται» συστηματικά οι διαδικασίες για την αδειοδότηση των Α.Π.Ε., χωρίς να έχει προηγηθεί και να υπάρχει Εθνικός Σχεδιασμός για την Ενέργεια. Σήμερα, σε εποχή κρίσης, οι σχεδιασμοί επιταχύνονται και οι εκβιασμοί εντείνονται, οδηγώντας σε fast trak καταστροφές.


Το 2001, με το Ν. 2941/2001, καθορίστηκε ότι τα έργα Α.Π.Ε., - ως έργα δημόσιας ωφέλειας ανεξάρτητα από το φορέα υλοποίησής τους-, επιτρέπεται να υλοποιούνται σε δάση και δασικές εκτάσεις. Η άδεια αποτελεί νόμιμο τίτλο χρήσης της έκτασης, που παραμένει έγκυρος και ισχυρός ακόμα και αν αναγνωριστεί κάποιος ως ιδιοκτήτης της έκτασης αυτής.
Το 2006, ο N. 3468/2006 καθόρισε ότι προωθείται κατά προτεραιότητα η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε., έθεσε το πλαίσιο και τις εγγυήσεις για κάθε μορφή Α.Π.Ε. και δεν παρέλειψε να δημιουργήσει «Επιτροπή Προώθησης Επενδυτικών Σχεδίων Μεγάλης Κλίμακας για Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α.», 4,5 χρόνια πριν από το γνωστό fast trak! Ως «μεγάλη κλίμακα» θεωρήθηκαν τα 30 MW και ο προϋπολογισμός των 30 εκ. ευρώ.
Το 2008, το Ειδικό Χωροταξικό για τις Α.Π.Ε. επέβαλε το μοντέλο εγκατάστασης των Α.Π.Ε. σε κάθε γωνιά της υπαίθρου που δεν είχε την τύχη να διαθέτει ένα Προεδρικό Διάταγμα προστασίας, είτε για παραγωγικούς, είτε για περιβαλλοντικούς λόγους. Προστάτεψε δηλαδή τον ήδη δομημένο χώρο και τις διαμορφωμένες τουριστικές περιοχές, θεωρώντας δεδομένο ότι Α.Π.Ε. μπορούν να είναι μόνο εγκαταστάσεις μεγάλης κλίμακας και όχι αποκεντρωμένα συστήματα. Έτσι, στην Κρήτη αποκλείονται ρητά από εγκατάσταση σταθμών Α.Π.Ε. μόνο η Σαμαριά και το Βάι και Αρχαιολογικές ζώνες Α βαθμού προστασίας (στην Κνωσσό τώρα γίνονται!).
Το 2010,  η «πράσινη» υπουργός -που δήλωνε ότι αγαπούσε τα δάση και τις Α.Π.Ε-, με το Ν. 3851/2010, για την επιτάχυνση των Α.Π.Ε. επιβεβαίωσε την εγκατάστασή τους στα δάση και τις δασικές εκτάσεις και αναβάθμισε τα έργα αυτά σε «υψίστης σημασίας» για να δεσμεύσει τη δικαστική εξουσία σε περιπτώσεις προσφυγών, που έπεφταν και πέφτουν βροχή. Επιπλέον, επιχείρησε να προσδώσει μεγαλύτερη νομική ισχύ στο Ειδικό Χωροταξικό για τις Α.Π.Ε., που παρά το γεγονός ότι ήταν μόνο μια Κοινή Υπουργική Απόφαση εμφανιζόταν να έχει κανονιστικό χαρακτήρα και να υπερισχύει κάθε άλλης νομοθεσίας. Έτσι, μεταξύ άλλων προσπάθησε να δεσμεύσει και τον πολεοδομικό σχεδισμό καθορίζοντας ότι τα Γενικά Πολεοδομικά Σχέδια και τα Σ.Χ.Ο.Ο.Α.Π. δεν μπορούν να εισάγουν περιοριστικές ρυθμίσεις για την ανάπτυξη έργων Α.Π.Ε. πέραν όσων ήδη προβλέπονται από τις διατάξεις του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις Α.Π.Ε.
Το 2012, νομοθετείται η εφαρμογή του προγράμματος «Ήλιος», για εγκατάσταση 10.000 MW σε 200.000 στρέμματα δημόσια γης, πλήρως αδειοδοτημένων, σε Ειδικές Επενδυτικές ζώνες, με έσοδα δεσμευμένα ήδη από τη συμφωνία της 26ης Οκτωβρίου για την πληρωμή του χρέους.
Την ίδια στιγμή, ο φορέας των επιχειρηματιών της αιολικής ενέργειας (ΕΛΕΤΑΕΝ) ζητάει «ισότιμη μεταχείριση» με τα προβλεπόμενα για το πρόγραμμα «Ήλιος»  και τη σύσταση Γενικής Διεύθυνσης Α.Π.Ε. στο ΥΠΕΚΑ,  με επαρκείς οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους. Η νέα Γενική Διεύθυνση, λένε, σε συνεργασία με τους φορείς της αγοράς, θα μπορεί να αναλάβει να εκδίδει τις άδειες για την εγκατάσταση όλων των επενδύσεων Α.Π.Ε. μετά την άδεια παραγωγής, χωρίς εμπλοκή άλλων υπηρεσιών.
Όλες αυτές οι εξελίξεις αποτελούν μια πολύ μεγάλη απειλή για τη χώρα, που έχει ήδη υποστεί τη δραματική συρρίκνωση του πρωτογενούς και δευτερογενούς τομέα παραγωγής και την άναρχη ανάπτυξη και επικράτηση του μαζικού τουρισμού. Σήμερα, το πολιτικό σύστημα συναινεί στην ανάληψη του νέου ρόλου που επιβάλλεται στη χώρα, ρόλου που βασίζεται σε νέες εισαγωγές υλικών, νέες εξαγωγές κερδών, κατευθυνόμενη διάθεση οικονομικών πόρων, επιδοτήσεων και δανεισμού, σε όλα αυτά τα χαρακτηριστικά δηλαδή που οδήγησαν στην κρίση και που αναπαράγουν και εντείνουν τις κάθε είδους εξαρτήσεις.
Η πολιτική που ακολουθείται και που βασίζεται:
ü  στην προτεραιότητα απεξάρτησης της χώρας από το πετρέλαιο, τη στιγμή που η επισιτιστική ασφάλεια της χώρας εξαρτάται απόλυτα από τις εισαγωγές τροφίμων,
ü  στην επιδότηση από την κοινωνία και της παραγόμενης ενέργειας, που δεν επιδοτούν πια άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
ü  στη μονομερή  προσέγγιση  και αμέριστη  υποστήριξη των σχεδιασμών αυτών από ακαδημαϊκά ιδρύματα,
ü  στην παράκαμψη της κοινωνίας που δεν ενημερώνεται καν, με το πρόσχημα ότι δεν μπορεί να κατανοήσει «ειδικά θέματα» και γιαυτό δεν μπορεί να έχει άποψη,
ü  στη συστηματική προσπάθεια διαμόρφωσης κοινής γνώμης που υποστηρίζει άκριτα ένα πρότυπο που εντέλει καμία σχέση δεν έχει με το χαρακτήρα και τα οφέλη που θα μπορούσαν να έχουν οι Α.Π.Ε.,
οδηγεί σε επενδύσεις ενέργειας χωρίς όρια.
Στην Κρήτη, που τα θερμικά εργοστάσια έχουν ισχύ περίπου 800 MW και οι εγκαταστάσεις Α.Π.Ε 230 MW, η ισχύς των αιολικών, υβριδικών και ηλιοθερμικών σταθμών για τους οποίους έχει δοθεί άδεια παραγωγής από τη ΡΑΕ, ή εκκρεμεί η αξιολόγηση των αιτήσεων, ξεπερνά ήδη τα 5.500 MW. Σ΄αυτά προστίθεται άγνωστο μέγεθος ισχύος σε εκτάσεις που ζητείται από το ΥΠΕΚΑ να παραχωρήσουν οι Δήμοι για ανάπτυξη φωτοβολταϊκών συστημάτων του προγράμματος «’Ηλιος» και από την Παγκρήτια Τράπεζα για Εταιρεία Λαϊκής Βάσης, με «πρώτη δόση» τα 1.000 MW.
Οι άδειες παραγωγής και οι αιτήσεις για αιολικούς σταθμούς ανήκουν σε 4 μόνο μεγάλες εταιρείες, ενώ και η συγκέντρωση στους υβριδικούς και ηλιοθερμικούς σταθμούς είναι πολύ μεγάλη. Για τους αιολικούς σταθμούς οι άδειες έχουν ζητηθεί και δοθεί με την προϋπόθεση οι ίδιες οι εταιρείες να αναλάβουν τη διασύνδεση της Κρήτης με το ηπειρωτικό σύστημα, καθεμιά με δικό της καλώδιο. Είναι προφανές ότι στόχος δεν είναι να γίνει η Κρήτη «πράσινο νησί» αλλά να δημιουργηθεί μια κερδοφόρα αγορά εξαγωγής ενέργειας. Η δημιουργία μιας τέτοιας αγοράς θα φέρει και νέες αιτήσεις. Το μοναδικό όριο που τίθεται σήμερα κι αυτό μόνο για αιολικά πάρκα, είναι το 4% της έκτασης του κάθε Δήμου, ποσοστό που αντιστοιχεί σε περίπου 332.000 στρέμματα και 10-15.000 MW. Αν διασυνδεθεί η Κρήτη το νούμερο αυτό θα διπλασιαστεί, όπως ήδη ισχύει στην ηπειρωτική χώρα στις Περιοχές Αιολικής Προτεραιότητας.
Με αυτά τα δεδομένα, το «νέο μοντέλο ανάπτυξης» που χτίζεται, όχι μόνο δε θα φέρει ανάπτυξη των παραγωγικών τομέων της οικονομίας αλλά θα αποτελέσει τη χαριστική βολή σε όποια παραγωγική δραστηριότητα έχει απομείνει.
Σε τέτοιες συνθήκες, η θεώρηση για «παραγωγική ανασυγκρότηση» καταντάει ανέκδοτο και οι «εποικοδομητικές προτάσεις» για εταιρείες λαϊκής βάσης, «σωστό χωροταξικό σχεδιασμό» ή προτιμητέες μορφές Α.Π.Ε έναντι άλλων, αδυνατούν να απαντήσουν στο κρίσιμο ερώτημα, ποιά πολιτική και ποιό θεσμικό πλαίσιο θα τα υποστηρίξει και πως θα αποτραπεί η υλοποίηση της πολιτικής που μετατρέπει την Κρήτη σε ένα απέραντο ενεργειακό εργοστάσιο με παράλληλη υλοποίηση όλων των έργων που προωθούνται.
Μια εθνική πολιτική για τις Α.Π.Ε θα μπορούσε και θα έπρεπε:
1. Να βασιστεί σε ένα πρότυπο που θα εξασφαλίζει ενεργειακή ασφάλεια και αυτάρκεια που να αντέχει, ανεξάρτητα από συνεργασίες και ανταλλαγές,
2. Να υιοθετήσει κατά προτεραιότητα ένα πρότυπο αποκεντρωμένης διαχείρισης, που συνδέει τις Α.Π.Ε με τους καταναλωτές και τις παραγωγικές δραστηριότητες στα πλαίσια της αυτοπαραγωγής, με άμεση διασπορά των ωφελημάτων στην κοινωνία, και να μπει στον κόπο ν’ αποδείξει ότι είναι – αν είναι - αναγκαίο να καταναλωθεί χώρος της υπαίθρου και πόσος, συνεκτιμώντας και όλες τις άλλες δραστηριότητες και ανάγκες. Ένα τέτοιο πρότυπο, εκ των πραγμάτων συγκεντρώνει τις εγκαταστάσεις στο δομημένο χώρο, δεν έχει ανάγκες διανοίξεων νέων δρόμων και εγκαταστάσεων δικτύων στα βουνά και είναι ασύγκριτα πιο οικονομικό για το κοινωνικό σύνολο που στο τέλος πάντα πληρώνει το κόστος των επενδύσεων,
4. Να αποδείξει και να εγγυηθεί ότι θα κλείσουν θερμικά εργοστάσια, να θέσει σαφή χρονοδιαγράμματα για το σκοπό αυτό, αποκλείοντας το ενδεχόμενο να συνεχίσουν να αναπτύσσονται, μόνο και μόνο για να υποστηρίζουν ως μονάδες βάσης μια αέναη ανάπτυξη των Α.Π.Ε και μάλιστα με μοναδικό στόχο την εξαγωγή ενέργειας σε τρίτους ακόμα κι αν αυτό ζημιώνει τη χώρα,
5. Να συνδυαστεί με χωροταξικό σχεδιασμό που θα συνεκτιμήσει τις ανάγκες όλων των παραγωγικών τομέων και την προστασία του περιβάλλοντος και θα διαφυλάξει όλους τους εθνικούς πόρους και πρώτα απ’ όλα το νερό και τη γη.
Από ένα τέτοιο σχεδιασμό, για την κοινωνία και τη χώρα και όχι για τους δείκτες της «πράσινης ανάπτυξης», είναι βέβαιο ότι θα προέκυπτε ανατροπή του συνόλου της πολιτικής και της νομοθεσίας που ισχύει σήμερα.
Για να μπορέσουμε να επιβάλλουμε ένα άλλο σχεδιασμό, να εμποδίσουμε τη μετατροπή της Κρήτης σε ενεργειακό εργοστάσιο αλλά και την ευκαιριακή πολιτική των εταιρειών λαϊκής βάσης που, αναζητώντας ένα μερίδιο στα κέρδη, δεν αποτρέπει την παράλληλη ανάπτυξη των έργων επιχειρηματικής βάσης, χρειάζεται συστράτευση.
Μπορούμε, όλοι που νοιαζόμαστε και δεν θέλουμε να δουμε την Κρήτη και τη χώρα να γίνονται θυσία στ’ όνομα μιας ψευδώνυμης «πράσινης ανάπτυξης», να μην υποκύψουμε στους μνημονιακούς εκβιασμούς και να διαμορφώσουμε μια πρόταση για ένα άλλο παραγωγικό πρότυπο που δε θα βασίζεται στις αξίες της αγοράς, αλλά σε αξίες για τους ανθρώπους και τον τόπο.
  
Παρέμβαση στο Διήμερο ανοιχτής συζήτησης: «Η υπόθεση του Μετώπου, υπόθεση του Λαού», που οργάνωσαν οι «Πολίτες κατά του χρέους»,
3-4 Μαρτίου 2012, Βασιλική Αγίου Μάρκου  - Ηράκλειο









Δεν υπάρχουν σχόλια: